ਕੀ ਠੰਢਾ ਪਾਣੀ ਪੀਣ ਜਾਂ ਠੰਢੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਖਾਣ ਨਾਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜ਼ੁਕਾਮ?

ਗਰਮੀ ਦੇ ਮੌਸਮ ਵਿੱਚ ਠੰਢਾ ਪਾਣੀ ਪੀਣਾ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਰਾਹਤ ਤਾਂ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਅਕਸਰ ਇਹ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਨਾਲ ਸਰਦੀ-ਜ਼ੁਕਾਮ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਮੈਡੀਕਲ ਮਾਹਰਾਂ ਨੇ ਇਸ ਧਾਰਨਾ ਨੂੰ ਵਿਗਿਆਨਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਗਲਤ ਦੱਸਿਆ ਹੈ। ਲੇਡੀ ਹਾਰਡਿੰਗ ਮੈਡੀਕਲ ਕਾਲਜ ਦੇ ਮੈਡੀਕਲ ਸੁਪਰਡੈਂਟ ਡਾ. ਐੱਲ. ਐੱਚ. ਘੋਟੇਕਰ ਅਨੁਸਾਰ, ਜ਼ੁਕਾਮ ਦਾ ਸਿੱਧਾ ਸਬੰਧ ਠੰਢੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਨਾਲ ਨਹੀਂ ਬਲਕਿ ਵਾਇਰਸਾਂ ਨਾਲ ਹੈ।
ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ : ਗਰਮੀ ਦੇ ਮੌਸਮ ਵਿੱਚ ਠੰਢਾ ਪਾਣੀ ਪੀਣਾ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਰਾਹਤ ਤਾਂ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਅਕਸਰ ਇਹ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਨਾਲ ਸਰਦੀ-ਜ਼ੁਕਾਮ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਮੈਡੀਕਲ ਮਾਹਰਾਂ ਨੇ ਇਸ ਧਾਰਨਾ ਨੂੰ ਵਿਗਿਆਨਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਗਲਤ ਦੱਸਿਆ ਹੈ। ਲੇਡੀ ਹਾਰਡਿੰਗ ਮੈਡੀਕਲ ਕਾਲਜ ਦੇ ਮੈਡੀਕਲ ਸੁਪਰਡੈਂਟ ਡਾ. ਐੱਲ. ਐੱਚ. ਘੋਟੇਕਰ ਅਨੁਸਾਰ, ਜ਼ੁਕਾਮ ਦਾ ਸਿੱਧਾ ਸਬੰਧ ਠੰਢੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਨਾਲ ਨਹੀਂ ਬਲਕਿ ਵਾਇਰਸਾਂ ਨਾਲ ਹੈ।

ਜ਼ੁਕਾਮ ਲਈ ਵਾਇਰਸ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰ, ਠੰਢਾ ਪਾਣੀ ਨਹੀਂ
ਡਾ. ਘੋਟੇਕਰ ਨੇ ਸਪੱਸ਼ਟ ਕੀਤਾ ਕਿ ਜ਼ੁਕਾਮ, ਗਲੇ ਦੀ ਖ਼ਰਾਸ਼ ਜਾਂ ਸਰਦੀ ਵਰਗੀਆਂ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਵਾਇਰਸ ਕਾਰਨ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ, ਜੋ ਸਾਡੇ ਸਾਹ ਪ੍ਰਣਾਲੀ (ਰੇਸਪੀਰੇਟਰੀ ਸਿਸਟਮ) ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਜ਼ੁਕਾਮ 200 ਤੋਂ ਵੱਧ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਕਿਸਮਾਂ ਦੇ ਵਾਇਰਸਾਂ ਕਾਰਨ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ 'ਰਾਈਨੋਵਾਇਰਸ' ਸਭ ਤੋਂ ਆਮ ਹੈ। ਇਹ ਵਾਇਰਸ ਕਿਸੇ ਸੰਕਰਮਿਤ ਵਿਅਕਤੀ ਦੇ ਖੰਘਣ ਜਾਂ ਛਿੱਕਣ ਨਾਲ ਨਿਕਲਣ ਵਾਲੀਆਂ ਬੂੰਦਾਂ (ਡ੍ਰੌਪਲੇਟਸ) ਰਾਹੀਂ ਫੈਲਦਾ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਕੋਈ ਵਿਅਕਤੀ ਅਜਿਹੀ ਕਿਸੇ ਸਤ੍ਹਾ ਨੂੰ ਛੂਹ ਕੇ ਆਪਣੇ ਨੱਕ ਜਾਂ ਚਿਹਰੇ 'ਤੇ ਹੱਥ ਲਗਾਉਂਦਾ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਇਹ ਬੂੰਦਾਂ ਗਿਰੀਆਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ ਤਾਂ ਸੰਕਰਮਣ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਫਿਰ ਠੰਢੇ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਜ਼ੁਕਾਮ ਕਿਉਂ ਮਹਿਸੂਸ ਹੁੰਦਾ ਹੈ?
ਡਾ. ਘੋਟੇਕਰ ਅਨੁਸਾਰ ਇਸ ਦਾਅਵੇ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕਰਨ ਲਈ ਕੋਈ ਵਿਗਿਆਨਕ ਪ੍ਰਮਾਣ ਨਹੀਂ ਹੈ ਕਿ ਠੰਢਾ ਪਾਣੀ ਪੀਣ ਨਾਲ ਜ਼ੁਕਾਮ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਪਰ, ਜਦੋਂ ਕੋਈ ਵਿਅਕਤੀ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਠੰਢਾ ਪਾਣੀ ਪੀਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਸਰੀਰ ਦੇ ਤਾਪਮਾਨ ਵਿੱਚ ਅਚਾਨਕ ਬਦਲਾਅ ਆਉਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਕਾਰਨ ਨੱਕ ਅਤੇ ਗਲੇ ਦੀਆਂ ਨਸਾਂ ਸੁੰਗੜ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਨੱਕ ਦੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਪਹਿਲਾਂ ਤੋਂ ਮੌਜੂਦ ਵਾਇਰਸਾਂ ਲਈ ਸਰੀਰ 'ਤੇ ਹਮਲਾ ਕਰਨਾ ਆਸਾਨ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਵਾਇਰਸ ਉਨ੍ਹਾਂ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਜਲਦੀ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰਦੇ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਇਮਿਊਨਿਟੀ (ਰੋਗਾਂ ਨਾਲ ਲੜਨ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ) ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।

ਬਚਾਅ ਦੇ ਤਰੀਕੇ
ਮਾਹਰਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਜ਼ੁਕਾਮ ਤੋਂ ਬਚਣ ਲਈ ਵਾਇਰਸ ਦੇ ਸੰਪਰਕ ਵਿੱਚ ਆਉਣ ਤੋਂ ਬਚਣਾ ਸਭ ਤੋਂ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਲਈ ਕੁਝ ਅਹਿਮ ਸਾਵਧਾਨੀਆਂ ਹੇਠ ਲਿਖੇ ਅਨੁਸਾਰ ਹਨ:
   ਖਾਣਾ ਖਾਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹੱਥਾਂ ਨੂੰ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਾਬਣ ਨਾਲ ਧੋਵੋ।
   ਆਪਣੇ ਚਿਹਰੇ ਜਾਂ ਨੱਕ ਨੂੰ ਬਾਰ-ਬਾਰ ਛੂਹਣ ਤੋਂ ਪਰਹੇਜ਼ ਕਰੋ।
   ਭੀੜ ਵਾਲੀਆਂ ਥਾਵਾਂ 'ਤੇ ਮਾਸਕ ਲਗਾ ਕੇ ਰੱਖੋ।
   ਜੇਕਰ ਜ਼ੁਕਾਮ ਹੋ ਜਾਵੇ ਤਾਂ ਆਰਾਮ ਕਰੋ ਅਤੇ ਗਰਮ ਪਾਣੀ ਦਾ ਸੇਵਨ ਕਰੋ।

ਡਾਕਟਰਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਠੰਢਾ ਪਾਣੀ ਪੀਣਾ ਸਿੱਧੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਜ਼ੁਕਾਮ ਦਾ ਕਾਰਨ ਨਹੀਂ ਬਣਦਾ, ਬਲਕਿ ਸਾਵਧਾਨੀ ਦੀ ਘਾਟ ਅਤੇ ਵਾਇਰਸਾਂ ਦਾ ਹਮਲਾ ਹੀ ਸਾਨੂੰ ਬੀਮਾਰ ਕਰਦਾ ਹੈ।